De eerste vraag is fundamenteler:
Welk productieproces moet het MES straks ondersteunen?
Vervolgens gebeurt er vaak iets anders: uitzonderingen nemen het gesprek over.
Wat als een grondstof ontbreekt? Wat als een batch opnieuw verwerkt moet worden? Wat als een operator een processtap moet overslaan?
Allemaal relevante situaties. Maar niet het juiste vertrekpunt.
Een goede MES implementatie begint bij het standaardproces.
Beschrijf daarbij eerst de hoofdstroom: hoe verloopt de productie wanneer alles gaat zoals bedoeld?
Denk bijvoorbeeld aan:
- —productieorder vrijgeven
- —materialen beschikbaar stellen en controleren
- —productie starten
- —processtappen uitvoeren
- —proces- en kwaliteitsgegevens registreren
- —eindproduct gereedmelden
- —productieorder afsluiten
Pas daarna kijk je naar uitzonderingen.
Schoonmaak, onderhoud, ombouwen en kalibratie kunnen noodzakelijk zijn om te produceren. Maar dat betekent niet automatisch dat ze onderdeel moeten worden van dezelfde MES-procesflow.
Maak daarom onderscheid tussen het primaire productieproces en de ondersteunende processen.
Dat helpt ook om later een belangrijke vraag te beantwoorden: welke processen moeten door MES worden ondersteund en welke horen thuis in bijvoorbeeld ERP, WMS, LIMS of een onderhoudssysteem?
Meer hierover lees je in Wat is het verschil tussen ERP en MES?
Denk aan een vrijgegeven productieorder, beschikbare grondstoffen, de juiste receptuur, een beschikbare productielijn en geldige kwaliteits- en procesparameters.
Doe hetzelfde voor de gewenste output. Welke informatie moet na productie beschikbaar zijn? Bijvoorbeeld:
- —wat en hoeveel er is geproduceerd
- —welke materialen zijn gebruikt
- —wanneer en waar het product is geproduceerd
- —welke proces- en kwaliteitsgegevens zijn vastgelegd
- —wat de uiteindelijke status van het product is
Meer over wat je van een MES kunt verwachten lees je in MES basisfunctionaliteiten en aanvullende functionaliteiten.
Maar er is een groot verschil tussen uitzonderingen meenemen en een MES ontwerpen rondom uitzonderingen.
Wanneer het standaardproces duidelijk is, kun je per afwijking bepalen:
Moet het MES dit voorkomen, signaleren, blokkeren, registreren of ondersteunen?
Zo voorkom je dat oude werkwijzen, Excel-bestanden of beperkingen van bestaande systemen automatisch requirements worden voor het nieuwe MES.
Per processtap bepaal je welke informatie nodig is, welke gegevens geregistreerd moeten worden, welke controles plaatsvinden, welke data uit machines komt en welke informatie met andere systemen moet worden uitgewisseld.
Zo ontstaat geen wensenlijst van individuele afdelingen, maar een set requirements die voortkomt uit het gewenste productieproces.
En daarmee kun je MES-oplossingen ook veel beter vergelijken.
Lees hierover verder in Waar moet je op letten bij het kiezen van een MES? en Voorbij de techniek: doorslaggevende non-functional requirements bij MES selectie.
Dat kan leiden tot extra configuratie, maatwerk en vertraging.
Onze belangrijkste aanbeveling is daarom simpel:
Onze aanbeveling
Begin niet met de vraag wat een MES allemaal moet kunnen.
Begin met de vraag hoe je wilt produceren.
Zo leg je een veel sterkere basis voor zowel de MES selectie als de uiteindelijke implementatie.




